Trump’ın Milyoner-İşçi Sınıfı Koalisyonu Sınıf Politikasıyla Ezeildi

Birleşik görüntü: Guardian Design/Getty Images/AP/EPA

Birleşik görüntü: Guardian Design/Getty Images/AP/EPA

Teknoloji devlerinin patronları zenginleşirken sıradan Amerikalılar zorluklar geçiriyor; Demokratlar ABD’nin iğrenç adaletsizliğine dair tartışmayı öne sürüyor ve seçmen bu mesaja yanıt veriyor

“Vibe shift” (ruh halindeki değişim) sözcüğünü hatırlıyor musunuz? Geçen yıl, köşe yazarları ile kurumsal yönetim kurulları bir araya gelerek Donald Trump‘ın ikinci gelişinin, politikanın ve hatta günlük kibarlığın eski kurallarının yol keninde ezilen birer ölüye dönüştüğünü ilan etmişti.

Bir üst düzey bankacı Financial Times’a şunları söyledi: “Kendimi özgür hissediyorum. ‘Retard’ ve ‘pussy’ gibi sözcükleri söyleyebiliriz, artık ‘iptal edilme’ korkusu yok… Yeni bir gün doğuyor.”

Bu yeni günde hayatta olmak bir nimet, ancak milyoner olmak cennetten bir kareydi. Çünkü Trump, teknoloji patronlarına, onları mavi yaka Amerika ile sonsuza kadar sürecek bir ittifakla birleştirmek üzere sihirli bir iş çıkarabilen bir siyasetçi sunmuştu. İşte Trumpçılığın tam kalbinde, dünyanın dört bir yanındaki sağcıları hayrete düşüren bu hile yatıyordu: Asgari ücret çalışanlarını %1 ile; Latin kökenli ve siyahı seçmenleri, birkaç dilim ırkçılığa iştah duyanlarla; Epstein hayranlarını Epstein sınıfıyla nasıl birleştirebiliyordu. Elon Musk’ın Jeffrey’ye gönderdiği o mektubu kim unutabilir: “Adanda geçecek en çılgın parti hangi gün/gece olacak?” Ve bunu, sınıf çatışmalarını kültür savaşına dönüştürerek başardı. Zam artışını unutun – Haiti’lilerin köpek yediğini duydunuz mu?

Silicon Valley, Wall Street ve doğu kıyısındaki medya sahipleri Trumpçılığı bir siyaset stratejisi olarak değil, tüm kültürdeki bir dönüleşme olarak, sağa doğru bir vibe shift olarak gördü. Yanılışıydılar. Salı akşamı, başkanın kapsamlı bir şekilde reddedilişi oldu. Yerel seçimlerden önce Musk gibi aşırı zengin bağışçılar Trump’ın vekillerine milyarlar aktardı, ancak işçi ve orta sınıftan taban bunu kabul etmedi. Turuncu adamı Beyaz Saraya getiren o nispeten yeni koalisyon, eski usul bir sınıf politikasıyla parçalanıp yıkıldı.

Sıradan Amerikalıların hayatın temellerini karşılayabilmek için verdikleri mücadele artık “kendi kategorisinde anket sonuçları veriyor” dediğinde, işçi sınıfı başını gösteriyor. Bu, otomobil odaklı bir toplumda rekor petrol fiyatlarına, yumurtadan kıymaya her şeydeki büyük dalgalanmalara, kiranın karşılanması için verilen mücadeleye bir tepki. Mide bulantısı verenler, Demokrat kurumsal yapısı içinde bile bunları “ekonomik konular” veya “ucuzluk” gibi yumuşatılmış ifadelerle niteleyebilir; ancak geçen yıl aynı zamanlarda demokratik sosyalist Zohran Mamdani’nin ucuzluğu bir memeden seçimleri kazandıran bir platforma dönüştürdüğünü, 2026 sonunda ve Beyaz Saray için gelecek mücadeleye girerken New York belediye başkanı artık ulusal etkiye sahip olduğunu unutmayın.

Mamdani’nin başarıları arasında, sıradan seçmenlere temel ihtiyaçları karşılayamadıklarında bunun sadece fiyatların makulsüzce yüksek olmasıyla değil, aynı zamanda maaşlarının haksızca düşük olmasıyla da ilgili olduğunu hatırlatması yer alıyor. Yaşam maliyetini eşitsizlik tartışmasına bağladı ve haklı olarak.

Onlarca yıl boyunca – Reagan ve Clinton, Bush ve Obama döneminde – Cumhuriyetçiler ve Demokratlar vergi sistemini sahip olmaya kazanmaya değil, kazanmaya ödül verecek şekilde değiştirdi; bu yüzden en zengin 400 hane artık Amerikalıların alt %50’sinden daha düşük vergi oranları ödüyor. Radikal iktisatçılar Fred Magdoff ve John Bellamy Foster, yeni kitapları Grand Theft Capital: What Workers Should Know About the Affordability Crisis’te, ulusal gelirin sıradan işçilere giden payının 1960’larda %30’dan bugün %20’ye düştüğünü gösteriyor. Bu, Cumhuriyetçiler ve Demokratların ortak olduğu işçi sınıfı hayatlarının ve hayallerinin yıkımı. Bu, 2016’da Trump’ın Beyaz Saray’a yükselmesine yardımcı olan Amerikan felaketi. Ancak bu Trumponomics döneminin en çarpıcı özelliği, utanç eşitsizliği olmuş.

Başkanın “dünyanın en sıcak ülkesi” olarak nitelendirdiği ülke, büyüme için yapay zekaya güveniyor. 2025’in ilk yarısında Harvard ekonomisti Jason Furman, yapay zeka altyapı harcamalarının GDP büyümesinin %92’sini oluşturduğunu tahmin etti. Bu iddia edilen ulusal kazançlar, büyük ölçüde batı kıyısındaki tek bir şeritte toplanmış çok az sayıda kişi ve fon tarafından ele geçiriliyor.

Ekim ayında fon yöneticisi Apollo, Amerika’nın en büyük 500 şirketinden oluşan tüm S&P endisinde yalnızca “muhteşem yedi” olarak adlandırılan teknoloji şirketlerinin çiçek açtığını belirtti. Diğer 493’ü ise durgun gelirler ve durgun kârlar görüyordu. Apollo’nun başekonomisti Torsten Slok, “Kitlevi yatırımlar ve yapay zeka etrafındaki yaygın coşku rağmen, teknoloji Amerika şirketlerine sıfır finansal getiri sağladı” yazdı.

Sam Altman, Dario Amodei ve Jensen Huang için milyarlar; Silicon Valley dışındakiler için ise cüzi bir miktar. Bu haftanın oylamalarında çoğunda en çok nefret edilen adayın veri merkezi olması şaşırtıcı değil; insanları sohbet botlarına ek uzantılara dönüştürmeye yarayan, enerji emen, su çeken ve toplulukları yıkan veri merkezi. Economist için yapılan analiz, önünde veri merkezi bulunan Trump destekçilerinin toplu halde diğer tarafa geçtiğini gösterdi.

Bu politika en açık şekilde Teksas’ta ortaya çıktı; salı akşamı, eyalette Cumhuriyetçilere ait bir kişiden gelen yarım milyar dolarına rağmen kırmıziden maviye döndü. Teksas, yapay zeka lordunun evidir ve işlerinin hayati bir üssüdür. Önümüzdeki birkaç yıl içinde Teksas’ın ABD’nin veri merkezleri merkezi olması bekleniyor. Sadece iki yıl içinde, yapay zeka sektörüne sağlanacak tüm yeni hesaplama gücünün çeyrekten fazlasını sağlaması bekleniyor. James Talarico, doğrudan veri merzi karşıtı bir platformla kazandı.

Demokrat ABD Senatosu adayı ve Teksas eyaleti Temsilciler Meclisi üyesi James Talarico, 3 Kasım 2026’da Austin, Teksas’ta orta dönem seçimlerindeki zaferinin ardından konuştu. Fotoğraf: Mike Segar/Reuters.

Galibiyetinin ardından söylediği gibi: “Bu ülkedeki gerçek mücadele sol ile sağ arasında değil, üst sınıf alt sınıf arasındadır … Üsttekiler biz ayırt edilmedikçe ceplerimizi delmemeye devam edecekler; biz parmaklarımızı ısırıp bakmayacak için bizi parti, ırk, cinsiyet, din ve kültür ayrılıklarıyla bölerler. Ama bu akşam üsttekilere çok net bir mesaj verdik: Fethedilmeyeceğiz.”

Bu sonbaharda ulusal ve küresel hayali canlandıran Demokratlar, tıpkı Mamdani’nin yaptığı gibi ABD’nin iğrenç, hayatları yok eden adaletsizliğine karşı en keskin sesle konuşanlar ve daha iyi bir politikanın yanındaydılar. Troy Jackson, Maine’i ICE’nin (Göçmenlik İcra Dairesi) kaldırılmasını öngören bir platformla kazandı. Abdul El-Sayed, Michigan’da (Michigan!) herkes için Medicare vaadiyle kazandı.

Bu sonuçlar Demokratlar için yeni bir gelecek öneriyor: yolsuzluğa, savaşa ve milyarderlere karşı. Bill ve Hillary’nin döneminde bu, imkânsızca solcu sayılırdı. Ama sözüm burada: 2028’de aday listesinde yer almak isteyen Demokrat, Bernie Sanders’a daha çok benzeyecek.

Şimdilik, yolsuz, kendini koruyan ve zorbalık yapan birinin iki yıllık utanç ve iktidar içindeyken bile eski bir sayı gibi muamele görmeye giderken sevinmek gerekiyor. Ve şunu da unutmayın: Politisyenler ve gazeteciler, aynı eski sağcı çöpün yerini alacak başka hiçbir şey yokmuş gibi konuştuğlarında, genellikle yanılırlar. “Beşinci Caddenin ortasında birini vurabilirim ve hiçbir seçmeni kaybetmem, olur mu?” diye konuşmuştu Trump bir zamanlar. “Yani, inanılmaz.”

Ve gerçekten de inandırıcı değildi.

• Bu makalede yükselen konular hakkında bir görüşünüz var mı? 300 keye kadar bir yanıtı yayımlanmak üzere e-posta ile göndermek isterseniz, lütfen buraya tıklayın.

• Aditya Chakrabortty, Guardian’ın köşe yazarlarından biridir.

Bu konularda daha fazlasını keşfedin

• ABD orta dönem seçimleri 2026
• Görüş
• Donald Trump
• Cumhuriyetçiler
• Demokratlar
• Yaşam maliyeti krizi
• Elon Musk
• Silicon Valley
• yorum