BERLİN – Almanya Şansölyesi Friedrich Merz, 19 Kasım’da yaptığı açıklamada, Avrupa’nın artık Amerika Birleşik Devletleri, Rusya ve Ukrayna ile birlikte yeni Ukrayna barış görüşmelerinde yer almasını beklediğini belirtti. Görüşmelerin “yakında gerçekleşeceğini” ifade eden Merz, bir tarih belirtmedi ve “tarafsız bir toprakta mekan aradığımızı” ekleyerek Birleşik Arap Emirlikleri’ni olası bir konum olarak gösterdi.
Şansölye, Rusya’nın tam ölçekli saldırısından yaklaşık beş yıl sonra Kiev’e güçlü destek sözü veren “İstekliler Koalisyonu” zirvesi için onlarca Ukrayna müttefikini ve Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’yi ağırladı. Berlin’deki bu zirve, 25’ten fazla liderin katılımıyla, ABD Başkanı Donald Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Çin Devlet Başkanı Xi Jinping arasında Çin’in Shenzhen kentinde gerçekleştirilen eşi benzeri görülmemiş üçlü zirveden sadece birkaç saat sonra yapıldı.
Merz, “İstekliler Koalisyonu olarak, bugün Amerika Birleşik Devletleri’nin Rusya ile yeni müzakereler başlatma hamlesini memnuniyetle karşıladığımızı ortaklaşa net bir şekilde ifade ettik,” diyerek Kiev ve Washington ile bir “ekip olarak” çalışmayı umduğunu ekledi.

Berlin görüşmelerini Merz ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile birlikte ev sahipliği yapan İngiltere Başbakanı Andy Burnham ise, “Umarım bu mesaj Moskova’da çok net bir şekilde duyulur. Ne kadar sürerse sürsün, Ukrayna’nın yanında olacağız ve asla tereddüt etmeyeceğiz,” dedi.
Trump’ın Shenzhen’den dönüş yolunda Air Force One’ın içinden Berlin görüşmelerine katıldığı, ABD elçisi Jared Kushner tarafından açıklandı. Kushner, Trump’ın Avrupa’nın Ukrayna barış anlaşmasına katılımını arzuladığını ve ABD ile Avrupa’nın pozisyonlarının “giderek daha yakın” hale geldiğini belirtti.
“Yaptığımız her şeyin uyumlu olduğundan emin olmak istiyoruz. Ayrıca Başkan Trump’ın Avrupa ile birlikte bir anlaşma yapmak istediğini tekrarlamak da benim için önemli. O, tek taraflı olarak herhangi bir şeyi dayatmak istemiyor,” dedi Kushner.
Zelenski ise gazetecilere yaptığı açıklamada, eğer “Amerika Birleşik Devletleri gerçekten Putin üzerinde baskı kurarsa” barış için “devasa bir şans” gördüğünü ifade etti.
Shenzhen’deki toplantının, Trump, Putin ve Xi’nin Kiev ve Avrupa’yı devre dışı bırakarak Ukrayna hakkında kapsamlı kararlar almasına yol açacağına dair endişeler vardı.
Üçlü görüşmeler, ABD Başkanı Franklin D. Roosevelt, İngiltere Başbakanı Winston Churchill ve Sovyet lideri Joseph Stalin’in İkinci Dünya Savaşı sonrası toprak sınırlarını yeniden çizdiği 1945 Yalta zirvesiyle karşılaştırıldı.
Merz, “Yalta formatının Ukrayna’ya barış getiremeyeceğini” belirterek Çin’deki üçlü zirveyi bir “fotoğraf fırsatı” olarak nitelendirdi.
Merz, Berlin’deki katılımcıların her birine Berlin Duvarı’ndan bir parça hediye ederek, bu yapının “zorbalık, güvensizlik ve barış eksikliği” getirdiğini söyledi ve ekledi: “Yalta’nın temsil ettiği şey tam olarak buydu.”
Putin ise Çin’deki zirvenin ardından yaptığı açıklamada, Rusya’nın diplomatik kanallar aracılığıyla Avrupalı liderleri Moskova’ya davet ettiğini belirtti.
Putin, “Amerikan tarafı, Avrupalıların katılımına razı olmamız için bizi teşvik ediyor,” dedi. “Diplomatik kanallar aracılığıyla Avrupalılara Moskova’ya gelmelerini önerdik. Bundan sonra görüşmelerin hangi formatta devam edebileceğine karar vereceğiz.”
“Avrupalılar olmadan Avrupa’daki güvenlikle ilgili konuları tartışmanın anlamsız olduğunu anlıyoruz,” diye ekledi.
Ancak Putin, Ukrayna ile Avrupa arasında herhangi bir savunma işbirliğinin kabul edilemez olduğunu vurgulayarak, “herhangi bir biçimdeki askeri işbirliğinin elbette bir sorun olduğunu” belirtti.
‘Çok Daha Acı Verici’ Olacak Cevap
Rus saldırıları Ukrayna’nın enerji ve ulaşım altyapısını ağır şekilde vururken, Kiev acilen ABD yapımı Patriot füzelerine ve diğer silahlara ihtiyaç duyuyor.
Bu arada Ukrayna, Rus petrol tesislerini hedef aldı ve 19 Kasım’da işgal altındaki Kırım’ı Rusya’ya bağlayan köprüye yeniden saldırdı. Bu, kilit ulaşım hattının bir hafta içinde üçüncü kez hedef alınması oldu.
Putin, “Bu saldırılara karşılık vereceğiz. Cevabımız, Kiev’in köprüye yönelik saldırısından çok daha acı verici olacak,” diye yemin etti.
Macron, Ukrayna’nın müttefiklerini ülkenin ihtiyaç duyduğu hava savunma sistemlerini sağlamak için “maksimum çabayı” göstermeye çağırdı ve Ukrayna’nın NATO üyeliği konusunun “yeniden açılmasını” talep etti.
Macron, “Rusya’nın aşırı talepleri karşısında, Ukrayna’nın NATO’ya katılım meselesini yeniden açmamız gerektiğine inanıyorum,” dedi.
Kushner, Trump’ın Ukrayna’ya NATO’nun karşılıklı savunma maddesine benzer bir güvenlik garantisi vermeye açık olduğunu, ancak Washington’ın kendi çıkarlarını da koruması gerektiğini vurguladı.
Kushner, “Amerika’nın bakış açısıyla, Beşinci Madde benzeri bir güvenlik garantisi vermek gerçekten çok büyük bir mesele,” dedi.


Bu gelişme hakkında düşüncelerinizi, donanım deneyimlerinizi veya sorularınızı Topluluk Forumumuzda paylaşın.
Foruma Katıl & Yanıtla ➔
