Hürmüz Boğazı, ABD ile İran arasındaki altı aydır süren gerilimin en kritik noktası olmayı sürdürüyor. Petrol ve gaz taşımacılığı için küresel öneme sahip bölgede, Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) 68 saldırı ve benzeri olay kaydetti. Bu rakam, ortalama her 2,6 günde bir yeni olay yaşandığını gösteriyor.
IMO’nun son durum değerlendirmesine göre, çatışmaların başlangıcından bu yana en az 20 denizci ve liman çalışanı saldırılarda hayatını kaybetti, 35 kişi yaralandı, bir kişi de kayboldu.
Saldırıların ve benzeri olayların yaklaşık yarısı tankerleri hedef alırken, yüzde 20’si konteyner gemilerine, yüzde 15’i ise dökme yük gemilerine yönelik gerçekleşti. Birleşik Krallık Deniz Ticareti Operasyonları (UKMTO), vakaların 47’sini “saldırı” olarak sınıflandırdı.
En fazla zarar görenler Liberya bayraklı gemiler olurken 13 olay bu gemileri içerdi. Panama ve Marshall Adaları bayraklı gemiler ise 10’ar olayla ikinci sırada yer aldı. İran bayraklı gemiler dört olayda etkilendi.
Savaşın ilk döneminde, Şubat sonunda çatışmaların başlamasından Haziran ortasındaki anlaşmaya kadar ortalama her 2,3 günde bir olay kaydedildi. Bu dönemde 16 ölüm ve 19 yaralanma yaşandı. Saldırı ve benzeri olaylar Irak, İran, Katar, Suudi Arabistan, Umman ve BAE kıyıları boyunca geniş bir alana yayıldı.
Haziran‑Temmuz arasındaki müzakere döneminde gerilim belirgin biçimde azaldı. Olay oranı 4,6 günde bire düşerken bu süreçte ölü, yaralı veya kayıp bildirilmedi. Beş olaydan dördü, İran’ın yetkilendirmediği alternatif rotanın geçtiği Umman kıyılarında yoğunlaştı.
Müzakere masasının dağılmasıyla saldırı sayısında da yeniden artış görüldü.
Tahran, savaş sonrası Hürmüz Boğazı’nda geçiş kontrolünü sürdürmek ve ücret almak istediğini belirterek gemileri kendi belirlediği rotayı izlemeye zorluyor. ABD-İsrail’in saldırısından önce Hürmüz’den geçişler serbestçe ve ücretsiz şekilde yapılabiliyordu.
Kaynak: DW Türkçe
