Çoğumuz hastalığın ve korkunun ne hissettirdiğini biliriz. Şimdi size bakımından sorumlu olan kişiler tarafından yere basılı tutulduğunuzu hayal edin.
Bu durum, personelin birinin kendisine veya başkalarına risk oluşturduğuna inandığı durumlarda ortaya çıkabilir. Hastalar fiziksel olarak kısırlanabilir, yalnız bir odaya kilitlenebilir veya sakinleştirmek için hızlıca ilaç alabilir. Bu önlemler restriktif müdahaleler olarak bilinir. Zarar verme amaçlı olsalar da yaralanmalara ve aşırı durumlarda ölüme yol açabilir.
Araştırmalarımız, restriktif bir müdahalenin sonrasında yaşananların, insanların bu deneyimden nasıl toparlandığını etkileyebileğini gösteriyor. Aldıkları destek, tekrar güvende hissetmelerine yardımcı olabilirken, desteğin eksikliği onların sıkıntısını artırabilir.
Ruh sağlığı bakımında gücün kullanımı konusundaki endişeler neredeyse 200 yıl öncesine dayanıyor. 1839’da psiyatrist John Conolly, Middlesex’teki Hanwell Asylum’unda zorla giydirilen pijon (straitjacket) ve kelepke gibi mekanik kısırlamaların kullanımını sonlandıran bir politika getirdi. Ancak tarihsel araştırmalar, Conolly’nin hastaları yalnız odaya kilitlemeyi savunmaya devam ettiğini gösteriyor; bu uygulama sezyon (yalnız bırakma) olarak bilinir.
Günümüzde restriktif müdahaleler ruh sağlığı bakımının bir parçası olmaya devam ediyor. Yapılan araştırmalar, bu deneyimlerin personelin zarar önlemek için gerekli bulmaları durumunda bile derinlemesine sıkıntı verici ve bazen travmatik olabileceğini gösteriyor.
Bazı hastalar, müdahale sona erdikten uzun süre sonra kabuslar, zorla anıları veya Travomatik Stres Bozukluğu (TSB) belirtileri yaşar. Ruh sağlığı hastanelerinde hastaların deneyimlerinin gözden geçirilmesi ayrıca kısırlama korkusunun insanların yardım eğilimini azaltabileceğini ortaya koydu.
Ancak hastanın insanlara sonrasında nasıl destek olabilecekleri konusuna çok daha az önem verilmiştir.
2022 yılında yapılan 21 çalışmanın gözden geçirilmesi, hastanın restriktif müdahaleler sırasında sık korktuklarını, çaresiz kaldıklarını ve söz alamadığını bildirdiğini ortaya koydu. Birçok kişi ayrıca sonrasında personelden gelen zayıf iletişimi tanımladı; bu da onları yaşananlar hakkında cevaplanmamış sorularla başbaşa bıraktı. Bazıları ise acil durumun bitmesinin ardından, bunun ilgili personel tarafından unutulduğunu hissetti. Ancak hastalar için bu deneyim aylar hatta yıllar boyunca rahatsız edici bir şekilde sürebilir.
Ruh sağlığı hizmetlerinin bu konuda daha etkili nasıl tepki verebileceğini anlamak istedik.
Araştırmamızda, İngiltere’deki 46 NHS ruh sağlığı güveninden elde edilen 35 araştırma yayını ve politikanı inceledik. Ayrıca insanların restriktif müdahalelerden sonra neye ihtiyaçları olduğunu anlamak için hastalarla, bakım verenlerle ve ruh sağlığı personeliyle çalıştık.
NHS yönergeleri, hastanın destek almasını olayları tartışmaları için fırsatlar sunulmasını önerse de, hastane politikalarının ayrı bir analizi bu desteğin nasıl tanımlandığı ve örgütlendiği konusunda önemli ölçüde farklılıklar olduğunu ortaya koydu.
Deste olaydan sonra da devam etmesi gerekir
Önemli bulgulardan biri, yaşananlar hakkında konuşmanın değerli olabileceği ancak zamanlamanın ve yaklaşımın kritik olduğuydı.
Kısırlamadan hemen sonra biri hâlâ korkmuş, öfkeli veya içini alamayacak kadar baskı altında olabilir. Bu deneyimi tartışmaya hazır hissetmeden önce rahatlatıcı sözler, pratik yardım ya da yalnızca biraz zaman ve alan gerebilir.
O anda bir sohbete davetilmek, destek fırsatından çok başka bir talep gibi hissedilebilir.
Ancak hemen konuşmayı reddederse, daha fazla fırsata sahip olmayabilir. Araştırmalarımız, bir sohbeti reddetmenin deste erişimi tamamen kaybetmek anlamına gelmemesi gerektiğini gösteriyor.
Bunun yerine, kişi hazır hissettiğinde yaşananları tartışmak için fırsatlar sunularak destek sürdürülmelidir.
Hastan gerçekten konuşmak istediğinde ihtiyaçları farklılık gösterebilir. Bazıları bu deneyimin kendilerini nasıl etkilediğini anlatmak isterken, diğerleri personelin neden böyle davrandığını anlamak ister. Aynı zamanda daha differently yönetilebilecek şeyleri açıklamak da isteyebilirler.
Sohbet ne içerirse içerse, hastan dinlendiklerini, anlaşıldıklarını ve ciddiye alındıklarını hissetmek ister. Sohbetin ne zaman ve nerede yapılacağına ve kimlerin katılacağına dair bir seçeneğe sahip olmak, çaresiz kaldıklarını hissettikleri a deneyimin ardından kontrol duygusunu geri getirmeye yardımcı olabilir.
Araştırmalarımız, insanların endişelerinin bir fark yarattığını bilmek istediklerini de ortaya koydu. Bu, bireysel bakım planlarında değişiklikler ya da hastanın benzer durumlara nasıl tepki verdiğinde iyileşmeler anlamına gelebilir.
Herhangi bir görünür yanıt verilmezse, bu tür sohbetler hastayı ihmal edilmiş gibi hissettiren biçimsel bir prosedüre dönüşme riski taşır.
Bu tür desteğin sağlanması ayrıca daha geniş hastane ortamına da bağlıdır. Personelin hastaları dinlemek, yaşananları değerlendirmek ve edindikleri bilgiler doğrultusunda hareket etmek için zamana ve desteğe ihtiyaçları vardır.
Korkutucu bir deneyim geri alınamaz. Ancak sonrasında görmezden gelinmek veya ihmal edilmek zararı derinleştirebilir; oysa şefkatli destek, hastanın kendine bakım verenlere olan güvenlerini yeniden inşa etmeye başlamasına yardımcı olabilir.
Bulgualar, ruh sağlığı hastanelerinin ötesine geçen bir ders sunuyor. Birisi korkutucu bir şey deneyimlediğinde, başkalarının sonrasında nasıl tepki verdiği, iyileşme sürecinin önemli bir parçasına dönüşebilir.
