Antalya’da Herakles Kapısı, Yüzyıllar Sonra Görüntüye Çıktı

Antalya‘nın Side Antik Kenti‘nde yapılan kazılarda, Herakles’in On İki Görevi ve tanrı tasvirleriyle süslü, anıtsal bir Herakles Kapısı gün yüzüne çıkarıldı. Kapının, Geç Antik Çağ’da kullanılan devşirme malzemelerden inşa edildiği belirtildi.

Antalya’nın Manavgat ilçesi sınırlarında yer alan Side Antik Kenti’nde süren kazı çalışmalarında, Gymnasium’un kuzeybatı köşesinden Doğu Kapısı’na kadar uzanan yaklaşık 390 metre uzunluğundaki B Caddesi’nin tamamlanmasıyla birlikte önemli bir keşif yapıldı: Herakles’in “On İki Görev”ini tasvir eden kabartmaların yanı sıra tanrı ve tanrıçaların figürlerinin bulunduğu anıtsal bir Herakles Kapısı ortaya çıkarıldı.

KültürKültür ve Turizm Bakanlığı’nın “Geleceğe Miras Projesi” kapsamında yürütülen kazılarda, B Caddesi’nin milattan sonra 2. yüzyılda kuzey kenarı boyunca uzanan bir stoa ile bu yapının gerisindeki çeşitli mekanlarla planlandığı belirlendi. Side Antik Kenti Kazı Başkanı Prof. Dr. Feriştah Alanyalı, AA muhabirine yaptığı açıklamada, kazılarda B Caddesi’nin milattan sonra 5. yüzyılda Piskoposluk Sarayı kompleksine dahil edilmesiyle mimari yapısında önemli değişiklikler yaşandığını ve bu dönemde stoanın üzerinde yeni anıtsal girişlerin oluşturulduğunu belirtti.

Prof. Dr. Alanyalı, bu girişler arasında en dikkat çekici olanın Herakles Kapısı olduğunu vurgulayarak, “Kapıda, Herakles’in On İki Görevi’ni betimleyen kabartmaların yanı sıra Athena, Zeus, Artemis, Hygeia ve Tykhe tasvirlerinin yer aldığı mimari detaylar tespit ettik” dedi. Kabartmaların milattan sonra 3. yüzyılın başlarına tarihlenirken, Geç Antik Çağ’da kapının inşasında devşirme malzeme olarak kullanıldığı anlaşıldı.

Herakles’in mitolojik mücadelelerini anlatan kabartmaların yanı sıra farklı tanrı ve tanrıçaların tasvirlerinin de kapıda bulunması, yapının sanatsal ve tarihsel önemini artırıyor. B Caddesi’nin ortaya çıkarılmasıyla Side’nin Roma İmparatorluk Dönemi’nden Geç Antik Çağ’a uzanan mimari dönüşümü aynı güzergah üzerinde takip edilebiliyor. Bu durum, kentin tarihsel gelişimine ilişkin önemli bilgiler sunuyor.

Kazı çalışmalarının 2022’den beri “Geleceğe Miras Projesi” kapsamında geniş bir ekiple sürdürüldüğü belirtilirken, projenin kapsamında kentin önemli anıtsal yapıları ve kamusal alanlarının gün yüzüne çıkarıldığı ifade edildi. Kazıların yanı sıra koruma ve restorasyon faaliyetlerinin de devam ettiği, elde edilen verilerin değerlendirilmesi ve bilim dünyasıyla paylaşılmasına yönelik çalışmaların sürdüğü bildirildi.