Kazakistan’da musluklar susuz kalınca: Kadınlar sadece su taşımıyor

Türkçe Başlık
Kazakistan’ın Uzunkol bölgesindeki Qyzylsay köyünde yaşayan kadınlar, her öğleden sonra muslukların kurumasıyla karşılaşıyor. Bu durum, sadece bir metafor değil, gerçek bir sorun. Kadınlar, sabahın erken saatlerinde tüm kapları suyla dolduruyor ve ardından suyun geri dönmesini bekliyor. Bu sırada, bahçelere su taşıyor, hayvanlara bakıyor, çocukları okula gönderiyor ve kimsenin saymadığı, ödemediği ve görmediği görünmez bir iş yükünü omuzlarına yüklüyor.

Bu durumun farkına varan 10 kadın, bu sorunu çözmek için harekete geçti.

Kimse Saymayan İş Yükü

Kazakistan’ın en sıcak köşelerinden biri olan Qyzylsay’da yaşayanlar, son yıllarda rekor seviyede artan sıcaklıklarla mücadele ediyor. Ülkenin kendi verilerine göre, kırsal bölgelerde su kayıpları %40 ila %60 arasında değişiyor. Ayrıca, The Borgen Project’in araştırmalarına göre, birçok kırsal bölgede yeterli sanitasyon altyapısı bulunmuyor. Bu durum, Qyzylsay’daki kadınlar için sadece bir istatistik değil, her öğle saatlerinde muslukların kurumasıyla karşılaşılan gerçek bir sorun.

Haziran 2026’da, UN Women tarafından yayınlanan “Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları Çağında Cinsiyet Eşitliği: Dünya Kadınlarının İlerlemesi 2026” başlıklı rapor, kırsal kadınların enerji sıkıntısı, fiziksel iş yükü ve hayvan bakımı gibi zorluklarla karşı karşıya olduğunu vurguluyor. Bu durumun sonucunda, kadınların eğitim alma, gelir elde etme veya örgütlenme konusunda neredeyse hiç zamanı kalmıyor.

Telefon, Sadece WhatsApp İçin Değil

Nazgul Aidabossynova liderliğinde yürütülen “Qyzylsay Kadınlarının Dijital Sesi” projesi kapsamında, kadınlara yönelik dört farklı eğitim düzenlendi. Projenin amacı, kadınların sahip olduğu akıllı telefonları sadece mesajlaşmak için değil, daha fazlası için kullanmalarını sağlamaktı.

Eğitimlerde, hayvan bakımı için hatırlatıcılar, fotoğraf ekli çiftçi günlükleri ve hükümetten belge talebinde bulunmayı kolaylaştıran eGov uygulaması gibi konulara değinildi. Bu durum, kadınların uzun zamandır devlet kurumlarında saatlerce sıra bekledikten sonra ulaşmaya çalıştıkları doğum belgelerine artık daha kolay erişebilmelerinin yanı sıra, akıllı telefonlarının çok daha fazlasını yapabildiklerinin de farkına varmalarını sağladı.

Su Sorununun Ekonomik Boyutu

Eğitimlerin bir diğer önemli aşaması ise, kadınların kendi emeklerinin değerini hesaplamalarına yardımcı olmaktı. Bir litrelik sütün gerçek maliyetinin (kadının kendi zamanını da dahil ederek) ne kadar olduğu hesaplanarak, kadınların aslında alıcılarını desteklediği ve hayır kurumları yönettiği ortaya konuldu. Ayrıca, akıllı sulama sistemlerinin sağlayacağı 60 saatlik tasarrufun, pazar alışverişi yapma, kurslara katılma, dinlenme veya sivil katılım gibi faaliyetler için kullanılabileceği vurgulandı.

Bu eğitimlerin en önemli sonucu ise, kadınların birbirleriyle olan ilişkilerinde ve toplumdaki rollerinde bir dönüşüm yaratmasıydı. Kadınlar, artık sadece su taşıyan değil, aynı zamanda sorunlara çözüm üreten, bilgi paylaşan ve birbirlerini destekleyen birer aktör haline gelmişti.

Geleceğe Yönelik Adımlar

“Qyzylsay Kadınlarının Dijital Sesi” projesiyle başlayan bu dönüşüm, sadece bir başlangıçtı. Kadınlar, artık sahip oldukları bilgi ve becerilerle daha aktif bir rol üstleniyor, sorunlara çözüm üretiyor ve birbirlerini destekliyorlardı. Bu durum, hem bireysel düzeyde kadınların güçlenmesine hem de toplumun genelinde daha sürdürülebilir bir geleceğin inşa edilmesine katkı sağlıyordu.