İçeriğe geç
5 Kasım 2026, Perşembe
İstanbul 16° BIST 13.268,80 USD 48,83 EUR 55,72
Editör masası Forum
BayHaber sözlük maddesi

Dolandırıcılık

Gündemde karşılaşabileceğiniz kavramlar için kısa, okunabilir ve bağlantılı başvuru sayfası.

Madde3 dk okuma

Dolandırıcılık, bir mağduru hukuki hakkından mahrum bırakmak veya ondan haksız ya da usule aykırı biçimde yararlanmak amacıyla bilinçli aldatma (hile) eylemdir.

Tanım

Dolandırıcılık, bir kişiyi (mağduru) hukuki hakkından mahrum bırakmak ya da o kişiden haksız ya da usule aykırı biçimde yararlanmak amacıyla bilinçli aldatma (hile) eylemidir. Eylemin temelinde, mağdurun gerçeği bilmeden ya da yanlış bilgilendirilerek karar vermesi yatar. Dolandırıcılık, kendiliğinden bir zarar yaratmasa bile başka bir medeni ya da ceza suçunun unsuru olarak değerlendirilebilir.

Hukuki ve Toplumsal Bağlam

Dolandırıcılık, haber, ekonomi, toplum, kamu ve diplomasi alanlarında güncel bir suç kavramı olarak izlenir. Hukuki açıdan hem medeni (hukuk) hem de ceza hukukunu ihlal edebilir. Ekonomik faaliyetlerde tüketicileri, yatırımcıları ve kurumları etkileyebilir; kamu hizmetlerinden (örneğin kimlik ve belge düzenlemeleri) sağlanan haksız yararlanmada da karşısına çıkılır. Amacın yalnızca para olması gerekmemesi, kavramın toplumsal ve kurumsal boyutunun genişliğini yansıtır.

Örnek

Bilinçli olarak sahte belgeler sunarak ya da kendini yetkili gibi göstererek bir pasaport, seyahat belgesi veya ehliyet elde etmeye çalışan kişi, parasal bir kazanç elde etmese bile aldatma yoluyla hukuki bir hakkı ya da resmi bir süreci kötüye kullanmış olur. Bu durum, dolandırıcılığın amacının para dışında başka çıkarlar da içerebileceğini gösterir.

Sınırlar ve Kapsam

Kaynağın belirttiği kadar, dolandırıcılık için para, mal veya hukuki hakkı kaybı zorunlu değildir; bu nedenle kavram, maddi zararın ötesinde, usule aykırı yararlanma veya belge elde etme gibi durumları da kapsar. Bununla birlikte, kavramın hukuki tanımları ülke ve hukuk sisteminden sisteme göre değişebilir; bu giriş yalnızca kaynaktan desteklenen genel çerçeveyi sunar.

📊 Dolandırıcılığın Temel Öğeleri
Tanım özelliği Mağduru hukuki hakkından mahrum bırakmak ya da ondan usule aykırı yararlanmak için bilinçli aldatma
Hukuki nitelik Hem medeni (hukuk) hem de ceza hukukunu ihlal edebilir; başka bir hukuk ihlalinin unsuru da olabilir
Amaç Parasal kazanç veya pasaport, seyahat belgesi, ehliyet gibi belgeler elde etme gibi başka çıkarlar
Sonuç gerekliliği Para, mal veya hukuki hakkı kaybı zorunlu değildir

❓ Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Dolandırıcılık hangi hukuk dallarını ihlal edebilir?

Dolandırıcılık hem medeni (hukuk) hem de ceza hukukunu ihlal edebilir; ayrıca kendiliğinden bir zarar yaratmasa bile başka bir medeni ya da ceza suçunun unsuru olarak ortaya çıkabilir.

Dolandırıcılığın amacı her para olmak zorunda mı?

Hayır. Amaç parasal kazanç olabileceği gibi, pasaport, seyahat belgesi veya ehliyet gibi bir belge elde etme gibi başka çıkarlar da olabilir.

Dolandırıcılık için mağdurun maddi kayba uğraması gerekir mi?

Hayır. Kaynak, dolandırıcılığın para, mal veya hukuki hakkı kaybı yaratması zorunlu olmadığını belirtmektedir.

Bu sayfa genel bilgi amacıyla hazırlanmıştır. Kritik kararlar için birincil ve uzman kaynaklara başvurun.

← Sözlük indeksine dön
BayHaber Arama

Hangi konuyu araştırıyorsunuz?

En az 3 karakter yazın.

Tüm Bölümler

BayHaber’i keşfedin

Okuma görünümü

BayHaber’i nasıl okumak istersiniz?

Seçiminiz bu tarayıcıda saklanır. İki gazete görünümü görselleri ve sayfa ritmini basılı yayın hissine yaklaştırır.