Mekke İttifakı: İstanbul’daki ilk toplantıda ne kararlaştırıldı?

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan tarafından imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması kapsamındaki Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi, bugün İstanbul’da ilk toplantısını gerçekleştirdi.

Toplantıda Türkiye’yi Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Millî Savunma Bakanı Yaşar Güler ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Selçuk Bayraktaroğlu temsil etti. Pakistan heyetinde ise Dışişleri Bakanı İshak Dar, Savunma Bakanı Khawaja Muhammad Asıf ile Savunma Kuvvetleri Komutanı Syed Asım Münir yer aldı. Suudi Arabistan’dan ise toplantıya Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan, Savunma Bakanı Halid bin Salman ve Genelkurmay Başkanı Fayyadh bin Hamed Al-Ruwaili katıldı.

Bakan Fidan, toplantının ardından düzenlediği basın toplantısında komitenin aldığı kararlara ilişkin bilgi verdi. Fidan, “Bugün itibarıyla anlaşmayla öngörülen kurumsal yapının oluşturulması için çalışmalara başladık” dedi ve “İttifakımızın resmî adı konusunda mutabık kaldık: Mekke Savunma İttifakı” şeklinde konuştu.

Fidan, yeni güvenlik ve iş birliği mimarisi tesis sürecinin başladığını belirterek, sekreteryanın Riyad’da kurulması ve ilk Genel Sekreter‘in Pakistan’dan olması konusunda mutabık kalındığını söyledi. Sekretarya konusunda Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada da, “Mekke Anlaşması çerçevesinde yürütülecek çalışmaları desteklemek üzere Suudi Arabistan’da bir Genel Sekreter başkanlığında Sekretarya kurulacaktır. İlk olarak, Pakistan’dan üç yıl süreyle görev yapacak bir Genel Sekreter başkanlık edecektir” denildi.

Bakan Fidan, ittifakın “savunma temelli” olduğunu vurgulayarak, uluslararası hukuk kurallarına uyulacağını kaydetti. İttifaka başka ülkelerin katılımının mümkün olduğunu belirten Fidan, “İttifakımıza katılım süreçleriyle ilgili bir yol haritası konusunda çalışıyoruz. Bu zaten genişlemek için kurulmuş bir ittifaktır” dedi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Pakistan Başbakanı Muhammed Şahbaz Şerif ve Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman tarafından 7 Ağustos’ta Mekke’de imzalanan anlaşma, taraf devletlerden herhangi birine gerçekleştirilecek bir saldırının tüm taraflara yapılmış sayılacağı hükmünü içeriyor.

Dışişlerinin açıklamasına göre üye ülkeler; savunma sanayi iş birliği, ortak teknoloji geliştirilmesi ve ortak üretim yoluyla savunma yeteneklerinin ve silahlı kuvvetlerinin uyumunu güçlendirmek için de çalışmalar yürütecek.

İttifaka başka ülkeler de katılacak mı?

Fidan, basın toplantısında bu konudaki soruyu şöyle yanıtladı: “İttifakımıza katılım süreçleriyle ilgili bir yol haritası konusunda çalışıyoruz. Bu zaten genişlemek için kurulmuş bir ittifaktır. Çok güçlü temeller atarken diğer yandan ittifakın genişlemesi konusunda hemfikiriz. Ama bu bir süreç içerisinde olacak. Gelen müttefik altyapısı iyi kurulmuş bir ittifaka gelmeli.”

Fidan, “Bu ittifakla beraber bölgesel istikrarın oluştuğunu göreceğiz. Belirsizlikler azalacak, aktörlerin tavırları daha belirgin hâle gelecek” dedi.

Fidan’dan Netanyahu’ya sert sözlerle tepki

Basın toplantısında Fidan’a İsrail Başbakanı Benyamin Netenyahu’nun Türkiye’ye yönelik tutumu da soruldu. Netenyahu’nun İsrail’de seçim süreci başladığından bu yana Türkiye’yi artan şekilde hedef aldığını savunan Fidan, şunları kaydetti: “Netenyahu canisi, soykırımcısı ciddiye alınacak bir insan değildir. Netenyahu’nun muhatap olduğu ana kitle uluslararası topluluktur, uluslararası sistemdir. Çünkü sadece Türkiye için değil, bütün küresel güvenlik için Netenyahu, onun mentalitesi ve onunla beraber hareket eden soykırımcı kitle bir tehdit oluşturmaktadır.” Fidan, bunun “sadece Türkiye’nin problemi olmadığını” belirterek, “Uluslararası toplumun şu ana kadar yapmadığı görevi yerine getirip bu caniyi, bu soykırımcıyı durdurması, bu soykırımcının bölgeye, İsrail’e, Yahudi halkına ve bütün dünyaya zarar vermesinin artık önüne geçmesi gerekiyor” dedi. Fidan, “Uluslararası toplumun şu ana kadar yapmadığı görevi yerine getirip bu caniyi, bu soykırımcıyı durdurması, bu soykırımcının bölgeye, İsrail’e, Yahudi halkına ve bütün dünyaya zarar vermesinin artık önüne geçmesi gerekiyor” dedi.

Fidan, “Uluslararası toplumun şu ana kadar yapmadığı görevi yerine getirip bu caniyi, bu soykırımcıyı durdurması, bu soykırımcının bölgeye, İsrail’e, Yahudi halkına ve bütün dünyaya zarar vermesinin artık önüne geçmesi gerekiyor” dedi.